نویسنده: مهندس حسن اشرف گنجویی – کارشناس رسمی و محقق تأمین آب
استاندار: { یکی از اهداف این انجمن جلب توجه نظرها به این میراث کهن ( قنات) است که حیات ما هم به آن وصل است، میزان آبدهی قنوات در کرمان از سدهای استان بیشتر است، ضمن اینکه قنات جریان طبیعی آب است و ذخایر زیرزمینی را تقویت می کنند. مرکز قنات به عنوان مراکز مهم باید جایگاه خود را در سطح کشور به دست آورد و پر قدرت با برنامه و هدفمند امور مربوطه را پیگیری و دنبال کند.}
مرکز قنات و قنات داری کشوری از سال ۱۳۷۴ با تصویب طرح ملی قنوات و تأمین اعتبارات ویژه برای هر استان، پرقدرت و هدفمند از طرف مجلس محترم شورای اسلامی به رسمیت شناخته و مشغول به کار شد. استانداران استانهایی همچون یزد که موضوع را بهاء دادند امروز علاوه بر این مرکز، مرکز بین المللی قنوات هم داشته و نمره ارزیابی ۹۵ از صد را برای احیاء مرمت، بازسازی و افزایش آبدهی قنوات را اخذ نموده اند. بی توجهی استانداران کرمان به امر کنترل و نظارت این میراث کهن در سطح اجرائی بشدت اثر منفی و فاقد نمودی معنی دار می باشد.
قنوات جریان طبیعی آب نبوده، کارخانه های تولیدی با عظمتی هستند که نیاکانمان به قیمت جراحات، قربانی شدن های بی امان با زدن چاه گمانه برای اثبات آب، طراحی و اجرای چاه های میله ای، کوره و مظهر قنات جزئی از جریانات زیرزمینی و عمدتاً چشمه سارهای کوهستانها را جهت تامین آب شرب و کشاورزی در حالیکه نقش تقویتی هم برای سفره ها نداشته اند مهار و به سطح زمین برای آبیاری اراضی آبخور قنوات هدایت می نمودند.
مدیر کل حوزه استانداری: {علت های بایر شدن قنوات را نبود تکنولوژی جدید برای نگهداری آنها عنوان کرد، وی گفت که به قنوات مانند اشیای عتیقه باید نگاه کرد.}
به انحراف کشیدن اعتبارات طرح ملی قنوات، به کار گرفتن پیمانکاران غیر بومی و کارگران گل کش و بی تعهد، بدون هماهنگی حق آبه بران، مقنیان مطلع و دلسوزان واقعی هر رشته قنات، عدم ارزیابی و کنترل مقامات نظارتی، قانون چاه به جای قنات وزارت نیرو ( خود وسیله ای برای تشدید تخریب قنوات برای رسیدن به پروانه چاه بوده، عدم توجه دانشگاه ها به تعریف واحدهای قنات و قنات داری در رشته های آبیاری برای به روز نمودن دانش و تشویق ورود فن و تکنولوژی به این رشته با اهمیت، همه و همه قنوات را در جهت بائر شدن در استان کرمان سوق داده اند. نیز قنوات عتیقه هائی که فقط آنها را نگاه کنیم نیستند، آنها بنیادی و اساسی ترین آموزش از روش استحصال آب با امکانات قرنها قبل هستند، که متناسب با هر عصر و زمانی با اتکا به این تجارب در حیات کره زمین، خصوصاً با گزینه یابی و اجرائی شدن طرح قنات کوه و مهار چشمه سارهای درون کوهستان ها تأمین آب شرب را جاودانه نمود.
مدیرعامل آب منطقهای: {مجموع دبی قناتهای استان ۱۶۸۰۰ لیتر بر ثانیه ،شرق استان ۷۳۰۰ لیتر بر ثانیه، وی اضافه کرد که مجموع تخلیه قنوات استان ۵۳۲ میلیون متر مکعب میباشد.}
نماینده وزارت نیرو، مجری قانون چاه به جای قنات، مبلغ منحصر به فرد چاه و چاه زچاه، که نقشی در جلوگیری از بایر شدن قنواتی که منابع تأمین آب شرب شهر کرمان یا سایر نقاط استان نداشته امروز در مقام انجمن قنات استان ورود پیدا کرده است، چه معنائی میتواند داشته باشد.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان:{ در قنوات برداشت آب براساس توان سفره صورت می گیرد و زیاده خواهی وجود ندارد، آمارگیری در ۸۵ درصد انجام شده مجموع قنوات استان را ۵۸۷۰ کیلو متر اعلام کرد و گفت ۳۹۹۱ رشته قنات در استان مکان یابی کرده ایم.}
همانطوریکه اشاره شد طرح ملی قنوات از سال ۱۳۷۴ آغاز گردیده ، در این پروسه زمانی اعتبارات ارائه شده؟ تعداد قناتهای احیاء شده افزایش آبدهی قنوات متناسب با اعتبارات، نتایج مطالعاتی که شرکت های مهندس مشاوردر ارتباط با ارتباط با مطالعه قنوات انجام داده اند، چگونگی برخوردار شدن جهاد کشاورزی یزد از نمره ۹۵ و استان کرمان با نمره منفی و …و…و… اصلاً صحبتی به میان نیامده.
تحلیل گفته ها و وقایع قنوات موجود در طبیعت استان کرمان، هر انسانی را شگفت زده می نماید که چه خبر شده؟