آبتاب– پروفسور پری رخ دادستان، تنها روانشناس ایرانی بود که از ژان پیاژه “پدر روانشناسی شناختی” مدرک گرفت. بسیاری او را مادر روانشناسی ایران می نامند. وی در ۲۲ آبان ۱۳۸۹ به علت سرطان درگذشت!
از بخشی از دفتر خاطرات ایشان:
در دو سالی که در سوئیس درس می خواندم نود درصد غذای من نان و پنیر بود. سوئیس کشور گرانی بود. رساله ام با پیاژه بود و او روش و سخت گیریهای خاص خودش را داشت. وسع مالی نداشتم، با این وجود دوره لیسانس را به جای چهار سال، سه ساله خواندم. روز امتحانی که با پیاژه داشتم سر جلسه از شدت گرسنگی در حال از هوش رفتن بودم. امتحان شش ساعت طول می کشید و من دو روز بود که چیزی نخورده بودم. خانه من درست نقطه مقابل دانشگاه آن سوی دریاچه ژنو بود. صبح پول نداشتم با قایق از رودخانه رد شوم، برای همین از ۵ صبح پیاده راه افتاده بودم تا به موقع به امتحان برسم. دو ساعتی که از امتحان گذشت، دیدم در حال از هوش رفتن هستم و ممکن است فرصت موفقیت را از دست بدهم. در این شرایط سخت، به دلیل طولانی بودن امتحان اندکی استراحت دادند. وسیله پذیرایی آوردند اما من پولی برای خرید نداشتم. مغزم قفل کرده بود. دوستی یونانی داشتم. پرسید: چرا چیزی برنداشتی؟ غرورم اجازه نداد بگویم پول ندارم و گفتم میل ندارم!
دوستم نگاهی به من کرد و گفت: بی خود! چند ساعته داری فکر می کنی باید چیزی بخوری. و خودش برایم یک کیک و قهوه خرید و من را نجات داد. من آن امتحان را با نمره خوبی قبول شدم. بعد از اتمام تحصیلاتم پیاژه که از پشتکار من خوشش آمده بود، پیشنهاد داد که زیر نظر مراکز تحقیقاتی او کار کنم. او می گفت: ما تو را برای ایران نساختیم. خواهش می کنم بمان و به ایران نرو!
اما من گفتم: “شما امثال من زیاد دارید ولی مملکت من ندارد و من باید برگردم”. بعد از آن هر سال به دیدنش می رفتم و او می گفت: “اگر پشیمان شدی برگرد، ولی من هرگز پشیمان نشدم!”